Առաջադրանքներ

8-Դասարան
17.05.2016

866.

m=10գ=0,01կգ
1=10104Ջկգ
2=6,7104Ջկգ
3=11104Ջկգ

Q1=10104Ջկգ0,01կգ=1000Ջ
Q2=6,7104Ջկգ0,01կգ=670Ջ
Q3=11104Ջկգ0,01կգ=1100Ջ

867.
m=5կգ

28.04.2016
Կապում ենք փուչիկի բերանը և դնում ենք օդահան զանգի տակ: Բացում ենք ծորակը և օդահան պոմպի միջոցով զանգի տակից հանում ենք օդը:
Թեմա՝12
Տարբերակ՝3
I.պատ՝5
II.պատ՝3
III.պատ?
Թեմա՝14
I.Երբ հեղուկը գտնվում է եռման ժամանակ, իր էներգիան ծախսվում է գոլորշու առաջացման վրա: Պատ՝1
II.
III.
IV.
19.04.2016
Թեմա՝12
Տարբերակ՝1
1.պատ՝2:
2.պատ՝5:
1.Որ մեծությունն է կոչվում էներգիա
2.Ինչ միավորներով է չափվում էներգիան միավորների ՄՀ-ում:
3.Մեխանիկական էներգիայի տեսակները
4.Որ էներգիան են անվանում կինետիկ
5.Ինչ մեծություններից է կախված մարմնի կինետիկ էներգիան ,որ բանաձևով որոշվում:
6.Որ էներգիան են անվանում պոտենցիալ,որ բանաձևով է որոշվում այն:
7.Ձևակերպել էներգիայի պահպանման և փոխակերպման օրենքը
8.Ինչպես է փոփոխվում որոշ բարձրությունից ընկնող գնդիկի էներգիան հենարանին հարվածելուց հետո:
9.Խախտվում էարդյոք էներգիայի պահպանման օրենքն այդ ժամանակ:Ինչու
10.Ինչու է ընկնող գնդիկի հարվածից կապարե թիթեղի ջերմաստիճանը բարձրանում:
Ինչ է մարմնի ներքին էներգիան:Ինչից է կախված այն:
11.Ինչն է բնութագրում մեխանիկական էներգիայի փոփոխությունը
12.նկարագրել լաբորատոր այն աշխատանքը՝փորձ ,որը հաստատում էր ջերմաստիճանի բարձրացմանը զուգընթաց մարմնի ներքն էներգիան մեծացումը:
13.ինչ է ջերմահաղորդումը:Կարելի է ? ջերմահաղորդումը համարել էներգիայի փոփոխություն:
14.Ինչով են տարբերվում ջերմահաղորդման պրոցեսը և աշխատանքի կատարումը:
15.Ինչ է ջերմաքանակը
16.ինչ միավորներով է արտահայտվում ջերմաքանակը միավորների ՄՀ-ում:
17.Որ դեպքում է ավելի շատ ջերմաքանակ պահանջվում ՝նույն զանգվածի գոլ,թե եռման ժամանակ:
18.Մարմնի ստացած ջերմաքանակը կախված է արդյոք մարմնի նյութի տեսակից:
19. Որն է կոնվեկտցիայի և ջերմահաղորդականության երևույթի հիմնական տարբերությունը:
20.Ջերմահաղորդման, որ եղանակն են անվանում ճառագայթային ջերմափոխանակություն:
21.Որ մեծությունն են անվանում տեսակարար ջերմունակություն, տառը և միավորը:
22.Ինչով է որոշվում նյութի այս կամ այն ագրեգատային վիճակները:
23.Որ երևույթն է կոչվում հալում:
24.Որ երևույթն է կոչվում պնդացում:


05.04.2016
Թեմա՝11
Տարբերակ առաջին
I.Բյուրեղային վիճակում մոլեկուլները դասավորված են խիստ կանոնավոր:
II.Մոլեկուլային ձգողության ուժերի ազդեցության հետևանքով մոլեկուլները շարժվում են հավասարակշռության դիրքի շուրջը պահվելով այս դիրքում:
III.Մարմնի տաքացման ժամանակ մոլեկուլների շարժման միջին արագությունը մեծանում է:
IV.Մարմնի տաքացման ժամանակ մոլեկուլների տատանումները մեծանում է:
V.Իսկ նրանց ուժերը փոքրանում են:
VI.Ջուրը ունի ավելի մեծ էներգիա քան սառույցը:
VIII.Ալյումինի
IX.Ցածր է կլանում:
Տարբերակ երկրորդ
I.Մոլեկուլների տատանումների լայնույթը այնքան է մեծանում:
II.Մասնիկներ կանոնավոր դասավորությունը խախտվում է:
III.Այդ երևույթը կոչվում է հալում:
IV.Նրա ներքին էներգիայի մեծացման վրա:
V.Էներգիան կլանվում է:
VI.Պինդ մարմինների էներգիան հալման վիճակում ավելի փոքր է քան հեղուկ մարմինների էներգիան հալման ժամանակ:
Տարբերակ երրորդ

04.04.2016
1. Նյութի ագրեգատային վիճակը ունի չորս տեսակ՝գազային, պինդ, հեղուկ, պլազմային:
2. Ջրի ագրեգատային վիճակներն են՝պինդ, հեղուկ, գազային:
Ջուրը միակ նյութն է բնության մեջ ունի տարբեր անուններ, ջուրը պինդ պիճակում կոչվում է՝սառույց, հեղուկ վիճակում՝ջուր, գազային՝գոլորշի:
3. Նյութի այս կամ այն վիճակը բացատրվում է ջերմաստիճանի փոփոխությամբ:
4. Պինդ, բյուրեղային: Պինդ կամ բյուրեղային վիճակում մոլեկուլները դասավորված են խիստ կանոնավոր, նրանց միջև միջ մոլեկուլեյին փոխազդեցության ուժերը շատ մեծ են: Փոխազդեցության ուժերը երկուսն են ձգողության և վանողության: Պինդ բյուրեղային մարմինները պահպանում են իրենց ձևը և ծավալը: Հեղուկներում մոլեկուլները դասավորված են անկանոն և իրար շատ մոտ: Հեղուկները չեն պահպանում իրենց ձևը, ընդունում են ցանկացած տարրայի ձևը, որի մեջ լցված են: Հեղուները կարող են լցվել տարրայի մեջ՝ծածկելով տարրայի որոշակի մասը: Հեղուկները պահպանում նե իրենց ծավալը: Գազերում մոլեկուլները դասավորված են շատ անկանոն, իրարից շատ հեռու, փոխազդեցության ուժերը շատ թույլ են այդ պատճառով գազերը չեն պահպանում ո՛չ ձևը, ո՛չ ծավալը: Գազերը գրավում են իրենց հատկացված ողջ ծավալը:
5. Նյութի անցումը բյուրեղային վիճակից հեղուկ վիճակի անվանում են հալում:
6. Նյութի անցումը հեղուկ վիճակից բյուրեղային վիճակի անվանում են պնդացում կամ բյուրեղացում:
7. Այն ջերմաստիճանը, որի դեպքում տեղի է ունենում հալումը անվանուն են նյութի հալման ջերմաստիճան:

09.03.2016
Լաբորատոր աշխատանք:
Ներքին էներգիա, փոփոխման եղանականները:
Ներքին էներգիան դա մարմինը կազմող մասնիկների շարժման և փոխազդեցության էներգիան է:
Ներքին էներգիան կարելի է փոփոխել երկու եղանակով՝մեխանիկական աշխատանք կատարելու միջոցով և ջերմահաղորդմամբ, առանց ջերմահաղորդմամբ՝մեխանիկական աշխատանք կատարելու միջոցով:
Փորձ առաջին:
Մեխանիկական աշխատանք կատարելու միջոցով, ներքին էներգիայի փոփոխությունը:
Անհրաժեշտ պարագաներ՝
23.02.2016
Մաս II
Երկրորդ թեմա
Տարբերակ 1
Հարց առաջին
Պատասխան՝3
Ճառագայթման վրա հիմնված է բնակարանների ջրային ջեռուցման համակարգի աշխատանք:
Հարց երկրորդ
Պատասխան՝2
Երկփեղկ պատուհանները լավ են պաշտպանում ցրտից, որովհետև փեղկեի միջև գտնվող օդը օժտված է վատ ջերմահաղորդականությամբ:
Հարց երրորդ
Պատասխան՝


Ներքին էներգիայի փոփոխման եղանակները:
Ներքին էներգիան դա մարմինը կազմող մասնիկների շարժման և փոխազդման էներգիան է: Այլ կերպ (մարմինը կազմող լրիվ մասնիկների կինետիկ և պոտենցիալ էներգիանների գումարները) :
Մարմնի ներքին էներգիան կարելի է փոփոխել երկու եղանակով:
Առաջին-Մեխանիկական աշխատանք կատարելու միջոցով:
Երկրորդ-Առանց մեխանիկական աշխատանք կատարելու՝ ջերմահաղորդման միջոցով:
Ջերմահաղորդման միջոցով՝ներքին էներգիայի փոփոխությունը դեպքում ստացված չափը անվանում են ջերմաքանակ: Ջերմաքանակը նշանակում ենք մեծատառ Q տառով:
Ջերմահաղորդման տեսակները երեքն են, ջերմահաղորականություն, կոնվեկտցիա և ճառագայթում:
Ջերմահաղորդականությունը իրականանում է առանց նյութի տեղափոփոխության՝ մոլեկուլների փոխադարձ հարվածների միջոցով:
Ըստ ջերմահաղորդականության նյութերը բաժանվում են երեք կամ երկու խմբի:
Լավ ջերմահաղորդիչներ և վատ ջերմահաղորդիչներ:
Ջերմահաղորդականությունը իրականանում է հատկապես պինդ մարմիններում:
Ներքին էներգիայի փոփոխությունը
Կոնվեկտցիան դա ներքին էներգիայի փոփոխություն է հեղուկների, գազերի շիթերով:
Ճառագայթումը իրականանում է անօդ տարածության մեջ:
Այստեղ կա նյութի տեղափոխություն:
18.02.2015


Առաջին թեմա
Տարբերակ 1.
Հարց առաջին:
Պատասխան՝2
Բուսական յուղը չի կարող անսահմանափակ տարածվել ջրի մեջ:
Հարց երկրորդ
Պատասխան`2
Փոքրագույն մասինկերը, որոնցից կազմված են տարբեր նյութերը, որոնք կոչվում են մոլեկուլներ:
Հարց երրորդ
Պատասխան`1
Նյութի փոքրագույն մասնիկների բաղկացուցիչ մասերը կոչվում են ատոմներ:
Հարց չորրորդ
Պատասխան`4
Դիֆուզիա տեղի է ունենում պինդ մարմիններում գազերում և հեղուկներում:
Հարց հինգերորդ
Պատասխան՝3
Վարունգների աղիացումը տաք ջրում ավելի արագ է տեղի ունենում, քանի որ մոլեկուլների շարժման արագությունը մեծանում է և դիֆուզիան արագ է կատարվում:
Հարց վեցերորդ
Պատասխան՝1
Նյութի մոլեկուլների միջև գույություն ունի փոխադարձ ձգողություն և վանողություն:
Տարբերակ 2.
Հարց առաջին
Պատասխան՝1
Նույն նյութի մոլեկուլները իրարից չեն տարբերվում:
Հարց երկրորդ
Պատասխան՝2
Տարբեր նյութերի մոլեկուլները տարբերվում են միմյանցից:
Հարց երրորդ
Պատասխան՝1,3
Նյութերի ինքնուրույն (առանց արտաքին ազդեցությունների) միմյանց խառնվելը կոչվում է Դիֆուզիա:
Հարց չորրորդ
Պատասխան՝3
Դիֆուզիայի երևույթից նյութի կառուցվածքի վերաբերյալ կարելի անել եզրակացություն, որ բոլոր մարմինները կազմված են փոքրագույն մասնիկներից:
Հարց հինգերորդ
Պատասխան՝1
Այդ երևույթը կոչվում է դիֆուզիա:
Հարց վեցերորդ
Պատասխան՝2
Պողպատե դետալները և քրոմի փոշին տաքացնում են, այն նպատակով որ երկու նյութերի մոլեկուլների շարժման արագությունը մեծանա և դիֆորմացիայի ընթացքը արագանա:
Տարբերակ 3.
Հարց առաջին
Պատասխան՝2
Մետաղների, օդի և հեղուկների տաքացման դեպքում ծավալը մեծանում է:
Հարց երկրորդ
Պատասխան՝1
Որովհետև նյութերը կազմված են առանձին մասնիկներից:
Հարց երրորդ
Պատասխան՝2
Նրանց տաքացման դեպքում մասնիկների միջև արանքները մեծանում են:
Հարց չորրորդ
Պատասխան՝1
Ինչքան ջերմատիճանը բարձր է այնքան դիֆուզիան արագ է ընթանում:
Հարց հինգերորդ
Պատասխան՝3
Մոլեկուլների արագությունը տաք ջրում ավելի մեծ է քան սառը ջրում:
Հարց վեցերորդ
Մոլեկուլները իրար շատ մոտենալու դեպքում միմյանց վանում են:
Տարբերակ 4.
Հարց առաջին
Պատասխան՝3
Ջրի մասնիկների միջև կան միջմոլեկուլային տարացքներ, որտեղ էլ տաղավորվում են սպիրտի մասինկները:
Հարց երկրորդ
Պատասխան՝3
Երկու ատոմ թթվածնից:
Հարց երրորդ
Պատասխան՝4
Երկու ատոմ ջրածնից:
Հարց չորրորդ
Պատասխան՝1
Երկու ատոմ ջրածնից և մեկ ատոմ թթվածնից:
Հարց հինգերորդ
Պատասխան՝4
Գազերում
Հարց վեցերորդ
Պատասխան՝2
Ամռանը ավելի արագ, քան ձմռանը:
Երկրորդ թեմա
Տարբերակ 1
Հարց առաջին
Պատասխան՝3
Մոլեկուլները պինդ մարմիններում դասավորված են կանոնավոր և տատանվում են հավասարակշռության դիրքի շուրջը:
Հարց երկրորդ
Պա տասխան՝1,3,4
Հեղուկները ունեն որոշակի ծավալ, ընթունում են անոթի ձևը և քիչ են սեղմվում:
Հարց երրորդ
Պատասխան՝1
Կմեծանա երկու անգամ:
Հարց չորրորդ
Պատասխան՝3
Դա հեղուկ մարմին է:

10.02.2015
Դաս 21
Թեման.Մեխանիկական ալիքներ:Ալիքի երկարություն:Ալիքի տարածման արագություն
Դասարանում քննարկվող հարցեր.
4.Ինչպես կարելի է ցուցադրել երկար պարանի երկայնքով <<վազող>> մենավոր ալիքը:
Մենավոր ալիք ստեղծելու համար պարանի մի ծայրը ամրացնում ենք որևէ անշարժ առարկայի, իսկ մյուս ծայրից ուժեղ ձգում ենք, որպեսզի պարանը ուղիղ լինի, այնուհետև այդ ծայրը տանում ենք կտրուկ մի կողմ և հետո բերում իր սկզբնական դիքին և առաջանում է մենավոր ալիք:
5.Ինչ հատկանիշ է բնորոշ բոլոր մեխանիկական ալիքներին
6.Բացատրել թե ինչպես է գոյանում առաձգական ալիքը
7.1.Որ ալիքներն են կոչվում պարբերական
2.Ինչպես է առաջանում և տարածվում սեղմման դեֆորմացիայի ալիքը
3.Որ ալիքն են անվանում մենավոր:
Որ ալիքներն են կոչվում լայնական:Բերել լայնական ալիքների օրինակներ
8.Որ ալիքներն են կոչվում երկայնական :Բերել օրինակներ:
9.Ինչպիսի տատանումներ են կատարում միջավայրի մասնիկները,երբ այդ միջավայրով առաձգական ալիք է տարածվում:
10.Որ երևույթներն են հաստատում,որ ալիքը տարածվում է վերջավոր արագությամբ:
11.Մաթեմատիկորեն ինչպես է սահմանվում ալիքի տարածման արագությունը
12.Ինչ է պարբերական ալիքի երկարություն:
13.Ինչպես է ալիքի տարածման արագությունը կապված ալիքի երկարության և տատանումների պարբերության կամ հաճախության հետ:
14.Ինչով է պայմանավորված ալիքի երկարությունը և տատանումների հաճախությունը
15.Ինչ է երկրաշարժի ուժգնությունը:Ինչ է մագնիտուտը:Որն է դրանց տարբերությունը:
Է. Ղազարյանի դասագրքից էջ76-ից մինչև էջ85
25.11.2015
Լաբորատոր աշխատանք
Էներգիա
Էներգիան ֆիզիկական մեծություն է, որը բնութագրում է մարմնի աշխատանք կատարելու ունակությունը։
Նպատակը և գործիքները
Աշխատանքի Նպատակը՝ փորձով ստուգել մեխանիկական էներգիայի պահպահման օրենքը:
Գործիքներ և նյութեր
Գնդիկ,լաբորատոր ճոռ, մետացե գլան ,ամրակալան,վայրկենաչափ, լծակավոր կշեռք, կշռաքարեր:
Փորձի ընթացքում
Օրենքը ստուգելու համար պետք է իմանանք, ինչ է մեխանիկական էներգիան,էներգիայի տեսակները, էներգիայի պահպանման օրենքը: Էներգիայի տեսականերն են՝ պոտենցիալ և կինետիկ: Պոտենցիալ էներգիայով օժտված են փոխազդող մարմինները:
Մարմնի շարժմամբ պայմանավորված էներգիա կոչվում է կինետիկ էներգիա:
Մեխանիկական էներգիայի պահպանման օրենքը՝դիմադրությամբ և շփման ուժերի բացակայության դեպքում մարմնի լրիվ մեխանիկական էներգիան, շարժման դեպքում մնում է հաստատուն, պհպանվում է՝
24.11.2015
Չեմ կարող անել քանի որ չունեմ տանը փուչիկ:


18.11.2015
Ստուգողական աշխատանք
1.Որ անհավասարաչափ շարժումն է կոչվում հավասարաչափ արագացող
2.Ինչ է ցույց տալիս արագացումը:Որն է արագացման միավորը,և ինչպես է այն սահմանվում:Գրել բանաձևը:
3.հավասարաչափ շարժման ճանապարհի և արագության բանաձևը և գրաֆիկը
4.Որ շարժումն են անվանում ազատ անկում
5.Գրել և բացատրել ազատ անկման բանաձևը:Որ շարժումն են անվանում շրջանագծային հավասարաչափ շարժում:
6.Ինչ ուղղություն ունի արագությունը շրջանագծային հավասարաչափ շարժման դեպքում:բերել օրինակներ
7.Ինչ է պտտման պարբերությունը:
8.Ինչ է պտտման հաճախությունը,և որն էնրա միավորը:
17.11.2015
Տնային աշխատանք
Լրացուցիչ առաջադրանք
Կատարել Ղազարյանի դասագրքի էջ 41-ի 7-րդ առաջադրանքը


11.11.2015
Մարմնի իմպուլս կոչվում է այն ֆիզիկական մեծությունը, որը թվավես հավասար է մարմնի զանգվածի և արագության արտադրյալին:Մարմնի իմպուլսը նշանակում են P տառով և բանաձևը կլինի p=mv: Մարմնի իմպուլսը վեկտորական մեծություն է:Ըստ բանաձևի մարմնի իմպուլսը ուղիղ համեմատական է նրա արագությանը: Մարմնի իմպուլսը նաև ուղիղ համեմատական է մարմնի զանգվածին: Դա նշանակում է նույն արագությամբ շարժվող մարմիններից ավելի մեծ իմպուլս ունի մեծ զանգվածով մարմինը: Միջազգայի համակարգում զանգվածի միավորը մեկ կգ-ն է, իսկ արագության միավորը մ/վ-ը: Ուստի, որպես ինպուլսի միավոր կլինի 1 կգ մ:վ:
Դաս11
Թեման ՝Դինամիկա: Ներածություն:Նյուտոնի առաջի օրենք:Նյուտոնի երկրորդ օրենք:Նյուտոնի երրորդ օրենք:
Լաբորատորիայում փորձերի միջոցով քննարկվող հարցեր
1.Նյուտոնի առաջին օրենքի ձևակերպումը
Ամեն մի մարմին շարունակում է պահպանել դադարի վիճակը, քանի դեռ հարկադրված չէ փոփոխել այդ վիճակը կիրառված ուժերի ազդեցությամբ։ Նյոտոնի առաջին օրենքը հայտնի է, որպես ինիերցիայի օրենք, որը առաջին անգամ ձևակերպել է Գալիլեյը:
2.Բերել Նյուտոնի առաջի օրենքը հաստատող օրինակներ
Օրինակ՝ գունդը կախված է թելից և այն դադարի վիճակում է, և երբ մենք կտրում ենք թելը, գունդը շարժվում է:
6.Նյուտոնի երկրորդ օրենքի ձևակերպումը,գրել բանաձևը:
Մարմնի արագցումն ուղղիղ համեմատական է մարմնի վրա ազդող ուժին և հակադարձ հաեմատական մարմնի զանգվածին:
a=fm
9.Նյուտոնի երրորդ օրենքի ձևակերպումը,գրել բանաձևը:
Ազդումը միշտ ունի հավասար և հակադիր հակազդում, այլ կերպ, երկու մարմինների փոխազդեցությունները միմյանց հավասար են և հակառակ ուղղված։

Նյուտոնի I,II և III օրենքները
Դինամիկան մեխանիկայի այն բաժինն է, որը ուսումնասիում է մարմինների շարժումն և փոխազդեցություննը դրանց պատճառները առաջ բերելով:
Նյուտոնը գտավ այս հարցի պատասխանը ինչու է մարմինը շարժվում կամ չի շարժվում:
Նյուտոնը ասել է, որ եթե ես ապացուցեմ, թե ինչի մարմինները չեն շարժվում, ապա ես կհանեմ մի պատճառ և կիմանամ թե ինչու են մարմինները շարժվում:
Դեֆորմացիան ունի երկու ձև, մեկը այն է որը իրը քաշում ենք նա այդպես մնում է դա կոչվում է պլաստիկ դեֆորմացիա, իսկ երկրորդը այն է, որ իրը քաշում ենք հետո նա հետ է դեֆորմացվում դա կոչվում է առազգական դեֆորմացիա:
Օրինակ եթե թելից կախված է մի գունդ և գունդը չի շարժվում և մենք կտրում ենք թելը այսիքն հանում ենք մի պատճառ, գունդը ընկնում է և շարժվում է:
Նյուտոնի երկրորդ օրենքը այն է, որ եթե մենք նույն զանգվածով ուժեղ ենք բրդում իրը, իրը ավելի ուժեղ է գնում, քան երբ թույլ ենք բդրում: Ուժը հակադարձ համեմատական է զանգվածին:
Նյուտոնի երրորդ օրենքը այն է, երբ ինչքանով ուժ ես գործում այդ քանն էլ հետ է գալիս:

Լաբորատորական աշխատանք
Արիստոտելը ապացուցել է, որ եթե ծանր և թույլ իրեր գցել բարձրությունից, ապա թույլ իրը ավելի դանդաղ կնկնի, քան ծանր իրը:
Գալիլեո Գալիլեյը ապացուցել է, որ եթե բարձրությունից գցնեք երկու ծանր և թույլ իրեր ապա նրանք նկնեն միաժամանակ: Նա Պիզայի աշտարակից գցել է մի փետուր և մի գունդ և նրանք ընկել են միաժամանակ:
Երբ մենք շատ բարձրից ենք նետում ապա իրերը ընկնում են միաժամանակ, իսկ եթե ցածրից ենք նետում ապա թեթևը ընկնում է ավելի դանդաղ քան ծանրը:
Դասարանում մենք վերցրեցինք մի խողովակ ներսում դրեցինք մետաղադրամ և փետուր, և երբ խողովակը շրջեցինք 180 աստիճան, փետուրը ավելի դանդաղ ընկավ, քան մետաղադրամը:
Հետո մենք բացեցինք ծորակը և հանեցինք խողովակում եղած ողջ օդը, հետո մենք նորից շրջեցինք խողովակը և նրանք ընկան միաժամանակ:





1.ինչ է մեխանիկական շարժումը
Մեխանիկական շարժում է կոչվում ժամանակի ընթացքում տարածության մեջ մարմնի դիրքի փոփոխությունն այլ մարմինների նկատմամբ :
2.տվյալ փորձում,որ մարմիներն են ընտրված հաշվարկման մարմիներ,ընտրված մարմինը,երբ է գտնվում դադարի վիճակում,ևերբ է շարժվում:
3.Մեխանիկայի որ բաժինն են անվանում կինեմատիկա
Կինեմատիկան ուսումնասիրում է մարմինների շարժումն ու փոխազդեցությունը, առանց դրանց առաջ բերող պատճառները քննարկելու։
4.Ինչն են անվանում նյութական կետ
Նյութական կետ կոչվում է այն մարմինը, որի չափերը տվյալ պայմաններում կարելի է անտեսել:
5.Ինչն են անվանում շարժման հետագիծ(թվարկել տեսակները )
Այն գիծը, որով շարժվում է մարմինը տվյալ հաշվարկման համակարգում անվանում են հետագիծ, լինում է երկու տեսակի ուղղագիծ և կորագիծ:
6.Ինչն են անվանում մարմնի անցած ճանապարհ:
7.Ինչով է տարբերվում հետագիծը մարմնի անցած ճանապարհից:
8.Որ շարժումն են անվանում հավասարաչափ և որը ՝անհավասարաչափ:
9.Որ մեծություննէ կոչվում հավասարաչափ շարժման արագություն և միջին արագություն(միավորը):
10.Ինչ է ակնթարթային արագությունը:


07.10.2015
Մեխանիկայի բաժիններն են՝ դինամիկան, կինեմատիկան, ստատիկան։ Կինեմատիկան ուսումնասիրում է մարմինների շարժումն ու փոխազդեցությունը, առանց դրանց առաջ բերող պատճառները քննարկելու։ Դինամիկան քննարկում է ոչ միայն մարմինների շարժումն ու փոխազդեցությունը, այլ նաև դրանք առաջ բերող պատճառները։ Ստատիկան քննարկում է մարմինների հավասարակշռությունը։
ֆիզիկայի այն բաժինը, որն ուսումնասիրում է մարմինների մեխանիկական շարժումը, կոչվում է մեխանիկա։
Մեխանիկական շարժում է կոչվում ժամանակի ընթացքում տարածության մեջ մարմնի դիրքի փոփոխությունն այլ մարմինների նկատմամբ :
Այն գիծը , որով շարժվում է մարմինը տվյալ հաշվարկման համակարգում կոչվում է հետագիծ : Եթե հետագիծը ուղիղ գիծ է կետի շարժումը կոչվում է ուղղագիծ, հակառակ դեպքում՝ կորագիծ։ Ըստ շարժման տեսակի լինում են հավասարաչափ, և անհավասարաչափ:


30.09.2015
Անհավասարաչափ շարժման տեսակ է հավասարաչափ արագացնող շարժումը, այն շարժումը, որի դեպքում մարմինը ցանկացած հավասար ժամանակամիջոցներում, արագությունը փոփոխում է, նույն չափով կոչվում է հավասարաչափ արագացող շարժում:
Նման շարժման ընթացքում արագությունը կարող է ինչպես աճել այդպես էլ նվազել:
Եթե նման շարժման ընթաքում արագությունը հավասարաչափ աճում է կամ մեծանում է անվանում են հավասարաչափ արագացող իսկ եթե նվազում՝հավասարաչափ նվազող:
Այն ֆիզիկական մեծությունը, որը թվապես հավասար է արագության կրած փոփոխության, որի ընթաքում կատարվել է այդ փոփոխությունը անվանում են՝արագացում:Նշանակում են A տառով: Արագացում բառը լատիներեն <<Ակսելերատիո>> է:
23.09.2015
Տարբերակ 3.
1.Անցած ճանապարհ դա հետածիգի երկարությունն է տրված ժամանակում, իսկ մեխանիկական շարժում է կոչվում ժամանակի ընթացքում տարածության մեջ մարմնի դիրքի փոփոխությունն այլ մարմինների նկատմամբ կամ մարմնի մասերի դիրքերի փոփոծությունն իրար նկատմամբ:Այսինքն պատասխանը հետածիգն է:
Պատասխան՝բ
2.Մեխանիկական շարժում է կոչվում ժամանակի ընթացքում տարածության մեջ մարմնի դիրքի փոփոխությունն այլ մարմինների նկատմամբ կամ մարմնի մասերի դիրքերի փոփոծությունն իրար նկատմամբ: Պատասխան՝ բ
3.պատասխան՝բ
4. Ցանկացած անհավասարաչափ ժամանակում որն անցնում է անհավասար ճանապարհ կոչվում է անհավասարաչափ շարժում: Պատասխան՝ա
5.Պատասխան՝գ
6.Պատասխան՝բ
7.Պատասխան՝ա
8.Պատասխան՝ա
9.
10
11.

Լաբորատոր աշխատանք
Հաշվարկման մարմին:Շարժման և դադարի հարաբերականությունը:
Փորձ առաջին
Անհրաժեշտ պարագաներ
Փայտե չորսու և թուղթ
Փայտե չորսուն դնում ենք թղթի վրա և դանդաղ թղթի ծայրից քաշում ենք: Հետևում ենք չորսուի և թղթի վիճակին:

1.Սեղանի նկատմամբ ինչ վիճակում են գտնվում թուղթը և չորսուն:
Սեղանի նկատմամբ թուղթը շարժվում է:
2.Այս դեպքում որ մարմինն է ընտրված որպես հաշվարկման մարմին:

3.Թղթի նկատմամբ ինչ վիճակում է գտնվում չորսուն:
4.Թղթի նկատմամբ ինչ վիճակում է գտնվում սեղանը:
5.Վերջին երկու դեպքերում որ մարմինն է ընտրված որպես հաշվարկման մարմին:
6.Ինչպես ես որոշում տվյալ մարմինը գտնվում է շարժման թե դադարի վիճակում:
7.Կարելի է ասել, որ սեղանը շարժվում է թղթի կամ չորսուի նկատմամբ:

Ջուր

Ջուր, անօրգանական միացություն, ջրածնի օքսիդ, քիմիական բանաձևը՝ Н2O։ Ջուրը բնության ամենատարածված նյութն է, բնության մեջ հանդիպում է պինդ, հեղուկ, գազային վիճակներում։ Կազմում է կենդանի օրգանիզմների բաղադրության 2/3 մասը։

Ջրի մոլեկուլն ունի անկյունային կառուցվածք՝ HOH անկյունը կազմում է 104.5°, բևեռային մոլեկուլ է։ OH կապը խիստ բևեռային կապ է, որի հետևանքով ջրի մոլեկուլների միջև առաջանում է ջրածնական կապ։ Ջուրը լավ լուծիչ է՝ բևեռայնության շնորհիվ։ Թթվածնի հիբրիդացումը sp3։

Ջուրը ծածկում է Երկրի մակերևույթի 2/3-ը և կենսականորեն անհրաժեշտ է կյանքի բոլոր ձևերի համար։ Երկիր մոլորակի ջրի 96.5%-ը պատկանում է օվկիանոսներին։ Երկրի ջրի միայն 2.5%-ն է քաղցրահամ, որի 98.8%-ը սառույցներ և գրունտային ջրեր են։ Ամբողջ քաղցրահամ ջրերի 0.3%-ից պակաս մասը գտնվում է գետերում, լճերում և մթնոլորտում, իսկ ավելի քիչ՝ 0,003 % քանակությունը գտնվում է կենդանի օրգանիզմներում։

Թթվածին

Թթվածին
Թթվածինը երկրագնդի վրա շատ տարածված է: Թթվածինը նշանակում են O տարրով: Թթվածնի կարգաթիվն է 8-ը, և պրոտոնները, նետրոնները և էլեկտրոններն էլ են ութ: Այն գտնվում է երկրորդ պարբերությում, վեցերորդ խմբում և գլխավոր ենթախմբում: Նրա ատոմային զանգվածն է՝ 16 : Այն կա օդում, ավազում, ջրում, ապարներում և այլ շատ նյութերում: Թթվածինը անգույն, անհոտ և անհամ գազ է։ Թթվածինը մտնում է բոլոր այն նյութերի բադադրության մեջ, որոնցից կազմված են կենդանի օրգանիզմները, օրինակ՝ մարդու օրգանիզմը պարունակում է մոտավորապես 65 % թթվածին։
Իզոտոպներ
Իզոտոպները դրանք նույն ատոմների տարատեսակներն են, որոնք ունեն նույն միջուկի լիցքը բայց տարբեր հարարաբերական ատոմային զանգվածը, նրանք ունեն տարբեր զանգվածներ, քանի որ նրանց նետրոները տարբեր են:
Ալոտոպրիա
Ալոտրոպիա է կոչվում այն երևույթը, որի ժամանակ նույն տարը բնության մեջ առաջացնում է մի քանի պարզ նյութեր, իսկ նյութերը կոչվում են Ալոտրոպիկ տարաձևություն:
Արտադրության մեջ թթվածինը ստացվում է օդից։
-200 աստիճանում օդը
-195 աստիճանում գոլոշիանում է ազոտը
-183 ասիճանում գոլոշիանում է թթվածինը
Մաքուր թթվածին ստանում են նաև ջրի միջոցով: Լաբորատորիայում թթվածինը ստանում են թթվածին պարունակող բարդ նյութերի քայքայումից:
Կատալիզատր
Կատալիզատր են կոչվում այն նյութերը, որոնք արագացնում են քիմիական ռեակցիաների ընթացքը, բայց չեն ծախսվում:
Ածուխի այրումը
Թթվածինը գազ է, որը նպաստում է այրմանը:
Թթվածնի հետ ռեակցիաները կոչվում են օքսիդացման ռեակցիաներ: Այն օքսիդացման ռեակցիաները, որոնց ժամանակ անջատվում է լույս և ջերմություն կոչվում են այրմյան ռեակցիաներ:

Պաուլո Կուելյո-6-11 հատվածներ

Վեցերորդ հատված
Ուսուցիչն ու իր աշակերտն անցնում են Սաուդյան Արաբիայի անապատով: Ուսուցիչը իրենց ճամփորդության ամեն պահը օգտագործում է, որ հավատ ուսուցանի նորեկին:
-Հավատա' Աստծուն, - ասում է նա: - Աստված երբեք չի լքում իր զավակներին:
Երեկոյան ճամբարում ուսուցիչը խնդրում է, որ աշակերտը ձիերը կապի մոտակա քարից: Աշակերտը մոտենում է քարին ու հիշում, թե ինչ է ասել իրեն ուսուցիչը:
-Հավանաբար ստուգում է ինձ, - մտածում է նա: - Ես պետք է Աստծո հոգածությանը թողնեմ ձիերին:
Նա ձիերին թողնում է առանց կապելու: Առավոտյան աշակերտը տեսնում է, որ ձիերը անհետացել են: Բողոքական կեցվածքով վերադառնում է ուսուցչի մոտ:
-Դուք ոչինչ չգիտեք Աստծո մասին, - բացականչում է նա: - Ես ձիերին թողեցի Նրա հոգածությանը, և այժմ կենդանիները կորել են:
-Աստված կամենում էր հոգալ ձիերի մասին, - ասաց ուսուցիչը, - բայց որպեսզի նրանց կապեր, հարկավոր էին քո ձեռքերը:
Այս առակի իմաստը այն է, որ Աստված գոյություն ունի, սակայն շատ բաներ կա, որ նա չի կարող անել։ Այս պատճառով նա իր գոյությունը ցույց է տալիս մարդու միջոցով։

Յոթերորդ հատված
Մի ծեր իմաստուն չինացի անցնում էր ձյունապատ դաշտով, երբ մի լացող կնոջ տեսավ:
-Ինչո՞ւ եք լալիս, - հարցրեց նա:
-Որովհետև ես մտածում եմ իմ կյանքի, իմ երիտասարդության, իմ գեղեցկության մասին, որ տեսել եմ հայելու մեջ և այն տղամարդու մասին, ում սիրել եմ: Աստված դաժան է, որ տվել է հիշելու ունակություն: Նա գիտեր, որ ես կհիշեմ իմ կյանքի գարունը և լաց կլինեմ: Իմաստունը կանգնել էր ձյունապատ դաշտում և ակնդետ նայում էր մի կետի ու խորհում: Անսպասելիորեն կինը դադարեց լաց լինել:
-Ի՞նչ եք այդտեղ տեսնում, - հարցրեց նա:
-Վարդերի դաշտ, - պատասխանեց իմաստուն ծերունին: -Աստված այնքան մեծահոգի է եղել իմ հանդեպ, որ ինձ հիշելու ունակություն է տվել: Նա գիտեր, որ ես ձմռանը միշտ կհիշեմ գարնան մասին ու կժպտամ:
Այս առակի իմաստը այն է, որ հիշողությունները կարող են նաև լավը լինել։

Ութերորդ հատված
Երկարատև ճամփորդության մեկնելուց առաջ բիզնեսմենը հրաժեշտ է տալիս կնոջը:
-Դու ինձ երբեք չես տվել այն նվերը, որ կարող էր ինձ արժանի լինել,- ասում է կինը:
-Դու անշնորհակալ կին ես, այն, ինչ ես տվել եմ քեզ, երկար տարիների իմ աշխատանքն արժեր, - պատասխանեց ամուսինը: -Ուրիշ ի՞նչ կարող եմ քեզ նվիրել:
-Այն, ինչ նույնքան գեղեցիկ է, ինչքան ես:
Շուրջ երկու տարի կինը սպասում էր իր նվերին: Վերջապես ամուսինը վերադառնում է:
-Ես գտա այն, ինչ նույնքան գեղեցիկ է, ինչքան դու, - ասաց ամուսինը: - Ես ցավում էի քո անշնորհակալության համար, բայց որոշեցի վարվել այնպես, ինչպես դու խնդրել ես: Ամբողջ այս ժամանակ ես մտածում էի, որ ոչինչ չի կարող համեմատվել քո գեղեցկության հետ, բայց ես ինչ-որ բան գտա, ի վերջո:
Եվ նա կնոջը մի հայելի մեկնեց:
Այս առակի իմաստը այն է, ամեն մարդ որոշ չափով յուրօրինակ է և ոչինչ չի կարող մարդու գեղեցկությունը համեմատել ինչ-որ ուրիշ բանի հետ։

Տասերորդ հատված
Մի մեջբերում Պաբլո Պիկասոյից. «Աստված նկարիչ է: Նա ստեղծել է ընձուղտ, փիղ և մրջյուն. իրականում նա երբեք էլ իր ոճը չի փնտրել. նա պարզապես արել է այն, ինչ ուզել է»:
Այս առակի իմաստը այն է, որ պետք չէ փնտրել քո ոճը, դու ուղղակի այն կզգաս կյանքի ընթացքում։

Տասնմեկերորդ հատված
Մի հայտնի հեղինակ զբոսնում էր ընկերոջ հետ, երբ մի տղա որոշեց մոտեցող բեռնատար մեքենայի առջևից վազել-անցնել փողոցը: Գրողը մի ակնթարթում իրեն նետեց բեռնատարի առաջ և փրկեց երեխային: Բայց մինչ որևէ մեկը կհասցներ գովել նրան հերոսական արարքի համար, նա ապտակեց տղային:
-Իմ հայտնվելու համար մի' ուրախացիր, տղաս, - ասաց նա: -Ես փրկեցի քեզ միայն նրա համար, որ դու չկարողանաս խույս տալ այն խնդիրներից, որոնք կհայտնվեն քո առաջ հասուն տարիքում:
Այս առակի իմաստը այն է, որ դու պետք է քայլ կատարելուց առաջ մտածես։

Պաուլո Կուելյո-հինգերորդ հատված

Չար մարդը մահից հետո դժոխքի դռների մոտ հանդիպում է հրեշտակին: Հրեշտակն ասում է նրան.
- Քո կյանքոի մի լավ արարքը բավական կլիներ, և դա քեզ կօգնի. լա´վ մտածիր:
Մարդը հիշում է, որ մի անգամ, երբ ինքն անցնում էր անտառով, իր ճանապարհին մի սարդ է տեսել և շրջանցել նրան այնպես, որ չտրորի: Հրեշտակը ժպտում է, և երկնքից իջնում է մի սարդոստայն՝ մարդուն դրախտ բարձրացնելու: Դատապարտվածների մեջ սարդոստայնին մոտ կանգնածները սկսում են բարձրանալ նրա վրա: Բայց սա տեսնելով՝ մարդն սկսում է ցած քաշել նրանց՝ վախենալով, որ սարդոստայնը կկտրվի: Եվ այդ պահին ոստայնն իսկապես կտրվում է, ու մարդը կրկին հայտնվում է դժոխքում:
- Ի՜նչ ափսոս էր,- լսում է մարդը հրեշտակի ձայնը,- քեզ համար ունեցած անհանգստությունդ չարի վերածեց միակ լավ արարքը, որ երբևէ արել էիր։
Այս առակի իմաստը այն է, որ ինչքան էլ դու լավ գործ ես անում դու կարող ես այն մի վայրկյանում կործանել: Երբ մարդը տեսավ, որ իր ետևից գալիս են մարդիկ նա մտածեց միայն իր մասին և բրդեց նրանց, և իր վատ արարքի պատճառով նորից հատնվեց դժոխքում:

Պաուլո Կուելյո-Երրորդ հատված

Կյանքում որոշակի բաներ պարզապես պետք է զգացվեն և երբեք չբացատրվեն:
Կյանքում շատ բաներ մենք չենք կարող բացատրել ուղղակի մենք պետք է հավատանք դրանց գոյությանը, կյանքում շատ բաների առկայությունը մենք զգում ենք, նրանք անբացատրելի են, բայց նրանք կան:

Եվ երբ նա կսկսի պայքարել գայթակղության դեմ, մենք կաղոթենք, որ նա երբեք չասի. «Աստված, հեռացրու այս սատանային»: Մենք կաղոթենք, որ դրա փոխարեն նա խնդրի. «Աստված, ինձ ուժ տուր՝ հաղթելու չարին» :
Մենք միշտ պետք է պայքարենք մեր վախերի դիմաց, սակայն ոչ ուրիշը, մենք կարող են օգնություն խնդրել, բայց վախը պետք է հաղթահարել սեփական ուժերով, որ այն այլևս չհայտնվի:

Եթե Դուք կարողանաք օգնել ինձ՝ գտնելու այդ հարցի պատասխանը, ես հավետ շնորհակալ կլինեմ Ձեզ:
Ես կարևորում եմ այս միտքը,քանի որ ճիշտ է մենք գիտենք թե անվանմբ ով ենք մենք, բայց մինչ էլ հիմա էլ պարզ չէ թե մենք ովքեր ենք, ինչով ենք տարբերվում մյուսներից։

Ամբողջ տարին Նա կերակրեց քեզ: Նա հուսով էր, որ դրանից հետո դու ինքդ կսկսես արտադրել քո ուտելիքը: Էլ ի՞նչ ես ուզում: Եթե մարդը ի վիճակի չէ պտուղ աճեցնելու իր ապրած տեղում, նա պատրաստ չէ խոսելու Աստծո հետ:
Ես համաձայն եմ այս մտքի հետ, քանի որ եթե աստված քեզ կերակրում է դա չի նշանակում, որ նա քեզ կպահի այնքան ինչքան քեզ անհրաժեշտ է դու էլ պետք է աշխատես։

Տասներկուամսյա քո պասը նրա համար էր, որ ստիպեր քեզ հավատալու, թե դու ավելին ես, քան մյուսները, և Աստված դատարկ մարդուն չի պատասխանում: Բայց երբ դու համակերպվեցիր և սկսեցիր ուրիշի օգնությունը փնտրել, Աստված ուղարկեց ինձ:
Երբեմն աստված չի տալիս այն ինչ քեզ պետք է, բայց նա քեզ օգնում է այլ կերպ։ Եթե նպատակ ունես պետք չէ կեսից թողել այն։

Սերը երբեք ոչ ոքի ետ չի պահել սեփական երազանքների իրագործումից:
Այս կյանքում ոչինչ կարող չէ մարդուն ետ պահել իր երազանքից, քանի ոչ երազանքը այնպիսի բան է, որ դա քոնն է և դու ինքդ ես ուզում հասնել դրան։

Պաուլո Կուելյո-Երկրորդ հատված

Չնայած գանձը կարող է թաղված լինել քո իսկ տան տակ, դու այն կգտնես միայն, եթե սկսես փնտրել:
Ես կարևորում եմ այս միտքը, քանի որ դու երբեք ոչինչի չես հասնի եթե չփորձես: Դու պետք է փորձես հասնել քո ուզածին, որ կարողանաս հասնես:

Ներող մարդու սիրտը մաքուր է և անուշաբույր:
Ես համաձայն եմ այս մտքի հետ, քանի որ երբ մարդ ներում է իր մեջ հավաքված ատելությունը դիմացինի մեջ իսկույն անհետանում և նրա սիրտը դառնում է բարի:

-Այո′, վախենում եմ,- պատասխանեց Նապոլեոնը,- բայց ես շարունակում եմ պայքարել: Եթե դուք իմ վախի կեսն անգամ զգայիք, հիմա փախել էիք:
Այս միտքը իր մեջ պարունակում է երկու իմաստ, առաջինը այն է,որ պետք չէ ստել և ասել, որ չես վախենում և երկրորդը այն է, որ վախենալը շատ քիչ է եթե դու փորձում ես վախիդ դեմ պայքարել:

Պաուլո Կուելյո-Առաջին հատված

Դուք միասին եք, քանի որ անտառը միշտ ավելի դիմացկուն է, քան միայնակ ծառը:
Ես կարևորում եմ այս միտքը, քանի որ ընկերները, մի խումբ մարդիկ միշտ ավելի ուժեղ են, քան միայնակ մարդը: Միշտ ընկերները միմյանց աջակցում են և դրանով ավելիին են հասնում:
Հաճախ մենք մեզ թույլ ենք տալիս պահը կորցնել: Բայց կան դեպքեր, երբ պետք է քշտենք մեր թևքերը և լուծենք խնդիրը:
Ես կարծում եմ, որ այս առակի մեխը սա է, քանի որ լինում են դեպքեր, որ մենք մեր վախը չենք հաղթահարում, սակայն մենք պետք է տրամադրվենք և հաղթահարենք մեր վախը:
Ամեն մարդ հասնում է Աստծուն իր սեփական ճանապարհով, ոմանք` համոզվածությամբ, ոմանք`մերժմամբ, ոմանք էլ` երկմտանքով:
Ես կարծում եմ, որ ամեն մարդ ունի նպատակին հասնելու համար իր տարբերակը:
Արցունքները մաքրում են ձեր հոգին:
Այս տողի հետ ես համաձայն չեմ, քանի որ երբ ես լացում եմ, ոչ թե հանգստանում եմ, այլ ավելի եմ ծանրաբեռնվում:
Դուք կարծում եք, որ կա հատուկ ժամանակ` երջանկությունն արտահայտելու համա՞ր:
Այս խոսքերից հետո հարբած մարդը հրավեր ստացավ կնոջ սեղանից:
Ես հա՛մ համաձայն եմ, հա՛մ համաձայն չեմ այս մտքի հետ: Համաձայն եմ, որովհետև երջանկությունը արտահայտելու համար կոնկերտ ժամանակ չկա և երբեք ուշ չէ երջանկությանը հասնելը: Համաձայն չեմ, քանի որ այդ ժամանակ հարմար չէր կնոջը, քանի որ նա իր ընկերոջ հետ էր:
Մի ´ քննադատիր ինքդ քեզ, եթե երբեմն քո ժամանակը վատնում ես չնչին բաների վրա:
Ես կարևորում եմ այս միտքը, քանի որ առանց չնչին բաների կյանքը երջանիկ չլինի, եթե քո ժամանակը մի քիչ էլ չօգտագործես քեզ համար հետաքրքիր բայց չնչին բաների վրա կյանքը մի քիչ տխուր կլինի:
Այնպես որ, ես որոշել եմ իմ հանդեպ շռայլ լինել:
Այս միտքը ճիշտ միտք է, որովհետև ինչքանով էլ ցանկանում ես քո մտերիմներին լավ բան անել, նաև պետք է քո հանդեպ առատ լինես, քեզ էլ կարևորես:
Եթե դու ճամփորդում ես քո երազանքների ճանապարհով, ապա դրան պատրաստ եղիր:
Ես համաձայն եմ այս մտքի հետ, քանի որ եթե դու ընտրել ես քեզ համար ճանապարհ դժվարություներ շատ կլինեն, սակայն դու պետք է հաղթահարես նրանց:
Կորի'ր այստեղից քո խնձորներով հանդերձ և այլևս չվերադառնաս,- ասաց ուսուցիչը: Նա, ով գողություն է անում ինձ համար, ինձնից է գողանում:
Ես համաձայն եմ այս մտքի հետ, քանի որ գողացած մրգերը ոչ ոքի պետք չեն, քանի որ նրանք ուրիշին էին և միգուցե նրանք ումից որ գողացված էին այդ խնձորները ավելի շատ է պետք նրանց:

Ռոդարի-Հին ասացվածքներ

http://vseskazki.su/avtorskie-skazki/dzhanni-rodari/starye-poslovitsy.html
-Գիշերը,-հայտարարեց մի հին ասացվածք,-բոլոր կատուները մոխրագույն են!
-Իսկ ես սև եմ!-հակաճառեց սև կատուն, որը հենց այդ պահին անցավ ճանապարհը:
-Չի կարող պատահել!-ջղայնացավ հին ասացվածքը-հին ասացվածքները երբեք չեն սխալվում:
-Մեկ է, ես սև եմ!-պատասխանեց կատուն:
Զարմանքից և ջղայնությունից հին ասացվածքը ընկավ տանքից և ջարդեց իր ոտքը:
Իսկ մյուս հին ասացվածքը մի անգամ գնաց ֆուդբոլ:
Ինքը այնտեղ սկսեց երկրպագել մի խաղացողի և օգնոց նրան:
Նա շշնջաց իր ականջին:
-Դաշտում մեկն էլ զինվոր է:
Ֆուդբոլիսը դաշտում փորձեզ խաղալ միայնակ, բայց նայել այդ տեսարանին շատ անհետաքրքիր էր, այնքան որ կարելի էր մահանալ անհետաքրքրութունից:
Համ էլ ֆուդբոլիստը, ով խաղում էր մենակ չէր կարող հաղթել նրան ում հետ խաղում էր, այդ պատճառով էլ վերադրաձավ իր թիմի մոտ:
Վրովմունքից հին ասացվածքը հիվանդացավ, նա ստիպված եղավ հեռացնել իր գլանները։
Հանդիպեցին հին երեք ասացվածքները և միանգամից հարցրեցին։
-Սկիզբը-գործի կեսն է!-հատարարեց առաջինը
-Ոչ մի նման բան! բոլորին հատնի է, որ ամեն գործում լավ է գործի ոսկե ընթացքը-հակաճառեց երկրորդը։
-Խորիմաստ սխալ է! - Բացականչեց`երրորդը։ - Վերջ - ամեն գործի հաղթանակ։
Այդտեղ իրենց մազերը իրար կպան և այդպես մինչև հիմա կռվում են։
Կա ևս մի պատմություն հին ասացվածքի մասին , ով ուզում էր համտեսել տանձ։
Նա նստեց տանձի ծառի տակ եւ սպասեց:
«Հասած տանձը կնկնի ինքն իրենց ծառից կնկնի», - մտածեց նա: Բայց տանձը ընկավ ծառից, միայն այն ժամանակ, երբ փտեց:

Համո Սահյան

Ամպրոպից հետո
Այս գունավոր խճանկարից առանձնացրու այն կտորը, որն ամենապարզն ես տեսնում. նկարագրիր այն քո զգացողությամբ:
Բարի է լինում արևն ավելի
Եվ մենք ավելի սիրով ենք իրար
Բարի լույս ասում։
Այս խճանկարը պատկերացնում եմ, այնպես որ ամպրոպը վերջանում է և մենք սկսում ենք լինել ավելի բարի, արևն է բացվում:
Կարո՞ղ ես բացատրել՝ ի՞նչ ազդեցություն ունի Ամպրոպը Բնության վրա, ինչու՞ է Բնությունը փոխվում նրա պատճառով:
Ամպրոպը լավ ազդեցություն է թողնում բնության վրա, քանի որ նա քաղցրահամ է: Երբ ամպրոպը վերջանում է, օդը թարմանում է:
Մարդու կյանքում ի՞նչը կարող է դառնալ Ամպրոպ. հիմնավորիր ասածդ:
Մարդու կյանքում կարող է բարկությունը դառնալ ամպրոպ, քանի որ երբ ես բարկանում եմ իմ գլխում ամպրոպ է ստեղծվում:
Ես՝ ամպրոպից հետո… — ստեղծագործական աշխատանք:
Ես ամպրոպից հետո տխրում եմ , քանի որ ինձ մոտ միայն վատ բաներն են առաջացնում ամպրոպ: Ամպրոպ տեղի է ունենում այն ժամանակ, երբ ես տխրում եմ կամ բարկանում եմ։ Խառնաշթոթը նույնպես կարող է ամպրոպ առաջացնել։ Ամպրոպից հետո ես հանգստանում եմ, քանի որ իմ վրայից մի մեծ բեռ է թափում։ Երբ մենք պետք է ընտրություն կատարենք, այդ ժամանակ մեր մոտ առաջանում է ամպրոպ, քանի որ ամեն ինչ մեր ուղեղում խառնվում է իրար։ Ամպրոպը իրենից հետո լավ ազդեցություն է թողնում, քանի որ ամպրոպի ընթացքում ես փորձում եմ շտկել իրավիճակը և այդպես ամեն մի ամպրոպ իր հետևից թողնում է լավ ազդեցություն և ավելի է թարմացնում մեր ուղեղը։

Անձնավորման միջոցով հեղինակը ջրին ի՞նչ մարդկային հատկանիշներ է տվել: Որո՞նց հետ ես համաձայն, որոնց հետ՝ ոչ. հիմնավորիր:
Համո Սահյանը ջրին նկարագրում է, որպես խիզախ մարդ։ Նա ջուրը պատկերացնում է, որպես մարդ, ով ունի արկածային կյանք, ով պպտվում է գետերով, քչքչում է սարերով։
Եթե ջուր լինեիր, ինչպե՞ս կապրեիր — ստեղծագործական աշխատանք:
Եթե ես ջուր լինեի ես կապրեի շատ ազատ, ինձ կզգայի շատ հանգիստ, կպպտվեի սարերով, առվակով կիչնեի, սարերի, գետերի, լեռների միջով կսողայի։

Լուսաբաց
Քարերի տակ քնած դարերը վեր թռան — պատկերիր այս կտավը:
Ես պատկերացնում եմ, որ մեր բոլոր ավանդույթները, մեր բոլոր հավաքվաց հիշողությունները, արևի լույսից սկսում եմ հիշվել:
Հ.Սահյանի նման քո լուսաբացի դրվագները պատմիր — ստեղծագործական աշխատանք:
Լույսի բացվելը ինձ համար երջանիկ օրվա սկիզբ է: Ես առավոտյան արթնանում եմ, արևը լույս է տալիս՝ծաղիկներին և պատուհանից երևում է հիանալի տեսարան: Երբ դուրս եմ գալիս բակ, սյուներից կախված լարերի վրա նստած են թռչուններ և երբ արևը լույս է տալիս,նրանք սկսում են փայլել: Սա է ինձ համար գեղեցիկ լուսաբացը: Ինձ համար նաև գեղեցիկ լուսաբացը այն է, երբ ես դուրս եմ գալիս, և տեսնում եմ փողոցները, որոնց վրա շողք է ընկած, և ինձ եմ զգում. առաջանում է բակում խաղալու ցանկություն:

Ես և բնությունը ներդաշնակ ենք։
Ես և՛ սիրում եմ, և՛ չեմ սիրում բնությունը։ Չեմ սիրում նրանով որ իմ շրջապատում այն շատ է և ամեն օր անցնելով նրա կողքով ինձ անհետաքրքիր է դառնում նայելը նրան, սակայն սիրում եմ գալ մենակ նստել ջրի կողքին, լսել քչքչացող առվակի ձայնը և նայել ծառերին։ Սիրում եմ երբ բնությունը էկոլոգիապես մաքուր է, երբ պարկում եմ խոտերին, նայելով երկինք սկսում եմ երազել։ Պատահում են դեպքեր երբ ես ինքս եմ աղտոտում բնությունը, սակայն հասկանալով սխալս, փորձում եմ մաքուր պահել այն, որը դժվար է ստեծվում։

Այս հղումով բացել Հ.Սահյանի ստեղծագործությունները, կարդալ 136-166 բանաստեղծությունները, բնութագրել Սահյան-քնարական հերոսին: Բանաստեղծություններից մեկը սովորել անգիր:
Սահյանը այն եզակի մարդկանցից է ով ընդունում է իր սխալները: Նա փորձում էր գտնել իր ունեցած պակասությունները և փորձում էր շտկել դրանք: Նա չէր փորձում ընտրություն կատարել իր սիրելի իրերի միջև: Սահյանը շատ էր սիրում բնություն։ Սահյանը փորձում էր գնահատել այն ինչ ուներ։

Սուտ

Սուտը դա միջոց է թաքցնելու համար վատ արարքը: Սուտը որոշ իրավիճակներում կարող է օգնել մարդուն: Մարդու շարժումներից կարելի է հասկանալ թե ստում է մարդը թե ոչ:


1. Գլխի դիրքի կտրուկ շարժում
Եթե խոսակցության ընթացքում մարդը հանկարծակի շարժում է գլուխը, երբ նրան ուղիղ հարց եք տալիս, նշանակում է նա ինչ-որ բան խաբում է։ Այդ դեպքում զրուցակիցը փոքր ինչ գլուխը հետ է տանում կամ վերև է նայում, կամ էլ մի կողմ է թեքում։
2. Փոխվում է շնչառության ռիթմը
Սուտ խոսլեու դեպքում մարդիկ սկսում են ծանր շնչել։ Դա կատարվում է ռեֆլեքսորեն։ Իսկ երբ փոխվում է շնչառությունը, նա բարձրացնում է ուսերը, իսկ ձայնը դառնում է ավելի ձանձրալի, հետ քաշված։ Ի դեպ, ստախոսները կարծես շնչակտուր են լինում, քանի որ փոխվում է սրտի բաբախումների հաճախականությունը և արյան հոսքը։

3. Անձը կանգնում կամ նստում է կտրուկ
Հայտնի է, երբ մարդիկ հուզվում կամ նյարդայնանում են, նրանք սկսում են շատ շարժվել, կամ էլ ընդհակառակը՝ անշարժանում են։ Թերևս սա նշան է, որ մարմինը պատրաստվում է առճակատման։ Նորմալ զրույցի ժամանակ բնական է անգիտակից շարժումները։ Բայց երբ նկատում եք անկանոն շարժումներ կամ էլ երբ զրուցակիցը ոչ մի շարժում չի անում, ապա ինչ-որ բան սխալ է։

4. Բառերի կամ բառակապակցությունների կրկնություն
Սա տեղի է ունենում այն ժամանակ, երբ մարդիկ փորձում են ձեզ ինչ-որ բան համոզել։ Նա փորձում է իր սուտը տեղավորել նաև ձեր մտքում։ Բացի այդ կրկնությունը հնարավորություն է տալիս, այդ ընթացքոմ մտածելու թե հաջորդն ինչ միտք արտահայտի։

5. Զրուցակիցը դիպչում է բերանին կամ էլ թաքցնում է այն
Սա խաբելու տիպիկ նշան է. մարդն ինքնաբերաբար փակում է բերանը և չի ցանկանում պատասխանել հարցին անկեղծ։ Նրանք բառացիորեն փակում են վերբալ հաղորդակցման կապուղին։

6. Ձեռքով ծածկում է մարմինը անապահով մասերը
Սա վերաբերում է օրինակ կոկորդին, կրծքավանդակին, պարանոցին կամ էլ ստամոքսին։
7. Ոտքը ոտքի վրայով անցկանցելը
Մարմինը տիրում է ուղեղին։ Ոտքը ոտքին գցելը , մի քանի վայրկյանից հետո ուղիղ նստելը և նորից նույնը կրկնելը նշանակում է, որ ստախոսի համար անհարմար է, նյարդայնանում է։ Սա նաև նշանակում է, որ դիմացինը ցանկանում է փախչել, ազատելով իրեն ստեղծված իրավիճակից։

8. Չափից շատ տեղեկատվությունը
Երբ մարդը խոսում և խոսում է, և ձեզ փոխանցում է չափից շատ տեղեկատվություն, որը դուք չեք հարցրել նրան, սա խոսում է այն մասին, որ նա խուսափում է ճշմարտությունից։ Ստախոսներին թվում է, որ այդ կերպ նրանք կարող են համոզել դիմացինին։
9. Մարդուն դժվար է դառնում խոսելը
Սա տեղի է ունենում, որովհետև նյարդային համակարգը սթրեսի ժամանակ նվազեցնում է թուքի ներհոսքը և բերանը սկսում է չորանալ։ Պետք է նաև ուշադրություն դարձնել, թե նա կծում է շուրթերը խոսելու ընթացքում թե ոչ։

10.Երբ ցուցամատը պարզում է
Նման դեպքերում, երբ մարդ չի կարողանում պաշտպանվել, սկսում է բարկանալ, քանի որ վախենում է որ կպարզեք,որ սուտ է խոսում։ Նման դեպքում նա սկսում է պարզել ցուցամատը ձեր ուղղությամբ։

11.Ձեզ նայում է անշարժ
Երբ մարդիկ ստում են, նրանք հաճախ են կախում իրենց աչքերը։ Սակայն ոմանք, կարող են լրացուցիչ ջանքեր գործադրել պահելու աչքի կոնտակտը՝ վերահսկելով և շահարկելով ձեզ

Ուիլյամ Շեքսպիր՝Ռոմեոն և Ջուլիետը

Վերլուծություն
<<Ռոմեոն և Ջուլիետը>> շատ հետաքրքիր պիես էր: Պիեսը՝ իր մեջ պարունակում էր մի կարևոր իմաստ, պետք չէ դիմել լուրջ քայլերի, եթե չգիտես թե ինչպիսին կլինեն հետևանքները: Իմ կարծիքով սխալ քայլը այն էր, որ Վանահայրը՝չմտածելով, որ նամակը միգուցե չհասնի Ռոմեոյին, նա քնեցրեց Ջուլիետին: Ես մեղավոր եմ համարում Ջուլիետի եղբորը։ Տիբալտը`որպես եղբայր պետք է ընդուներ իր քրոջ որոշումը։ Ռոմեոն նույնպես սխալ վարվեց, քանի որ պետք է պաշտպաներ ընկերոջը, բայց`մտածելով կնոջ մասին նա չպետք է սպաներ կնոջ եղբորը։Կարծում եմ, որ երեխաները նույնպես մեղավոր էին, քանի որ ամուսնանալը այնպիսի բան չէ, որը պետք է թաքցնել։ Երեխաների ծնողները ունեին սխալ, բայց վերջում այդ սխալը նրանք շտկեցին, սակայն շատ ուշ էր, երբ հավաքույթի ժամանակ Տիբալտը մոտեցավ Ջուլիետի հորը ասելով, որ Ռոմեոն այստեղ է, Ջուլիետի հայրը ասաց, որ այսօր պետք է մոռանանք այդ թշնամությունը։ Տիբալտը արդեն թշնամաբար էր տրամադրված Ռոմեոյի հանդեպ, այդ պատճառով էլ չլսեց Ջուլիետի հորը։ Ճիշտ է Ջուլիետի և Ռոմեոյի սերը շատ մեծ էր, սակայն ամեն մի սխալ դարձավ իրենց մահվան պատճառ։

Ջրածին

Ջրածինը (H) պարբերական համակարգի առաջին տարրն է։ Այն տիեզերքում ամենատարածված տարրն է։ Երկրի վրա այն գտնվում է հիմնականում միացությունների ձևով։ Ջրածինը միացություններում միավալենտ է։
Ֆիզիկական Հատկությունները
Ջրածինը սովորական պայմաններում անգույն, անհամ, անհոտ գազ է։ 14,5 անգամ թեթև է օդից (ամենաթեթև գազն է)։Ջրում քիչ է լուծվում: -252,8°С-ում 1մթնոլորտային ճնշման տակ ջրածինը դառնում է շարժուն հեղուկ, որը ևս անգույն է։
Ջրածնի ատոմը կազմված է մեկ պրոտոն ունեցող միջուկից և մեկ էլեկտրոնից։ Հանդես է գալիս H2 պարզ նյութի ձևով։

Քիմիական Հատկություններ
Ջրածնի ատոմը խիստ ռեակցիոունակ է և շատ արագ առաջացնում է H2 մոլեկուլը։ Բացի հիդրիդներից, որտեղ ջրածնի օքսիդացման աստիճանը -1 է, մնացած միացություններում ունի +1 օքսիդացման աստիճան։
Տաքացնելիս ջրածինը միանում է ոչ մետաղների մեծ մասի (օքսիդանում է) և ակտիվ մետաղների (վերականգնվում է) հետ, առաջացնում հիդրիդներ։ Ոչ մետաղների հիդրիդներն անգույն, սովորաբար տհաճ հոտով, թունավոր գազեր են, մետաղներինը՝ սպիտակ, բյուրեղական (իոնական) նյութեր։
Ջրածնի և հալոգենների խառնուրդները պայթուցիկ են․ ֆտորի հետ անմիջապես, քլորի հետ պայթում է լուսավորելիս, անգամ -252 °C-ում բրոմի և յոդի հետ՝ տաքացնելիս։ Առաջանում են հալոգենաջրածիններ՝ ֆաորաջրածին (HF), քլորաջրածին (НСl), բրոմաջրածին (HBr) և յոդաջրածին (HI), որոնց ջրային լուծույթներն ուժեղ թթուներ են։
Սովորական պայմաններում թթվածնի հետ ջրածինը միանում է դանդաղ, տաքացնելիս՝ պայթյունով։ Պայթուցիկ են 4-94 ծավավալ % H2 պարունակող խառնուրդները՝թթվածնի և 4-74% Н2 պարունակող խառնուրդները օդի հետ։

Դասարանում կատարած փորձերը՝ստանում ենք ջրածին:
https://www.youtube.com/watch?v=ZO1SNyF4_68&feature=autoshare

Ֆրանսիական Հեղափոխություն:

Սահմանել «Հեղափոխություն» հասկացությունը և նրանից ածանցյալ հինգ հասկացություններ;
Ամերիկյան Հեղափոխություն-պատերազմ անկախության համար։
Ֆրանսիական Հեղափոխություն-ամենամեծ հեղափոխությունը Ֆրանսիայի սոցալիական և քաղաքական կյանքում։
Սահմանադրություն-երկրի օրենք, որը տարբերվում է մյուս օրենքներից և որին մենք հետևում ենք:
18-րդ դար-Այս դարում է սկսել Ֆրանսիական Հեղափոխությունը:
Լամարտին- Հեղափոխությունան ժամանակ եղել է արտաքին գործերի նախարար:
Թվարկել ֆրանսիական հեղափոխությունների շարքի պատճառները և հետևանքները;
Հետևանքներ- Հեղափոխությունից հետո կազմաքանդվեցին հին կարգերը, ընդունվեց սահմանադրությունը, Ֆրանսիան դարձավ հանրապետություն՝ազատ և հավասար քաղաքացիների համար:
Պատճառներ- Հեղափոխության պատճառն էր միավորել հողատերերին, պատճառներից մեկն էր համատարած աղքատությունը:
Պատմել Լամարտինի մասին:
Պատմել սովորել եմ, բայց չեմ հասցրել պատմել, ստացել եմ 5:

Մաշկ

Մաշկը ողնաշարավոր օրգանիզմների արտաքին ծածկույթն է, որը պաշտպանում է մարմինը արտաքին ազդեցություններից և ունի մի շարք այլ կարևոր ֆունկցիաներ (արտազատական, զգացողական, ներզատական, ջերմակարգավորող և այլն)։ Հանդիսանում է կաթնասունների մոտ ամենամեծ օրգանը։ Հասուն մարդու մաշկը զբաղեցնում է 1,5-2 մ² մակերես։ Բաղկացած է արտաքին (էպիթելային) և ներքին (շարակցահյուսվաշքային) շերտերից, որոնք առանձնացված են իրարից բազալ (հիմային) թաղանթով, և հաճախ առաջացնում են տարբեր հավելումներ (մազեր, եղունգներ, փետուրներ և այլն)։ Արտաքին շերտը ներկայացված է բազմաշերտ էպիթելով, ընդ որում վերգետնյա ողնաշարավորների մոտ արտաքին շերտերի բջիջները ամբողջովին ենթարկվում են եղջերացման և կազմում էպիդերմիսի անընդհատ թարմացվող եղջրային շերտը։ Ներքին շարակցահյուսվածքային շերտը (դերմա) կազմում է կոլլագենային և էլաստիկ թելերի ցանց (ողնաշարավորների, գլխոտանի փափկամարմինների մոտ), որն ապահովում է մաշկի ամրությունը և էլաստիկությունը, ինչպես նաև ոսկրային և այլ թեփուկներ (ձկների մոտ), մաշկային ոսկրացումներ (սողունների մոտ), որոնք պաշտպանիչ պատյանի դեր են կատարում։

Նապալեոն Բոնապարտ

Սահմանել «Պատերազմ» հասկացությունը և նրանից ածանցյալ հինգ հասկացություններ;
Պատերազմ-քաղաքական-հասարակական միավորումների միջև հակամարտություն:
Տարածքներ-պետական, երկրագնդի մաս, որը գտնվում է որոշակի պետության գերիշխանության ներքո։
Բանակ-որտեղ ծառայում են իրենց Հայրենիքը պաշտպանելու համար:
Նվաճում-ինչ որ ձեռք է բերվում որոշ ջանքերի գնով:
Քաղաքականություն-քաղաքացիներին վերաբերվող գործընթաց, որտեղ մի խումբ մարդիկ կայացնում են միասնական որոշում:
Նապալեոն Բոնապարտ- Ֆրանսիայի առաջին Կայսր
Թվարկել Նապոլեոն Բոնապարտի վերելքի և անկման գլխավոր ու երկրորդական պատճառները;
Վերելքի գլխավոր պատճառ-Պատերազները գլխավորելու ժամանակ նա հաշվի է առել ամեն մի մանրուք։
Վերելքի երկրորդական պատճառ-Նա եղել է շատ լավ կայսր և հասել է շատ հաջողությունների, քանի որ եղել է նպատակասլաց։
Անկման գլխավոր պատճառ- Երբ նա մարդկանց ազատություն էր տալիս, նա հաշվի չէր առնում այն, որ պետք է նրանք դրան պատրաստ լինեն։
Անկման երկրորդական պատճառ-Երբ, որ Ֆրանսիացիները պատերազմեցին Ռուսաստանի հետ, քանի որ ուզում էին ուժերով ստիպել իրենց հետ Դաշինք կնքել:
Պատմել Թալեյրանի մասին:
Պատմել եմ, ստացել եմ 6:

Ներքին էներգիա

Լաբորատոր աշխատանք:
Ներքին էներգիա, փոփոխման եղանականները:
Ներքին էներգիան դա մարմինը կազմող մասնիկների շարժման և փոխազդեցության էներգիան է: Ներքին էներգիան կարելի է փոփոխել երկու եղանակով՝մեխանիկական աշխատանք կատարելու միջոցով և ջերմահաղորդմամբ, առանց ջերմահաղորդմամբ՝մեխանիկական աշխատանք կատարելու միջոցով:
Փորձ առաջին:
Մեխանիկական աշխատանք կատարելու միջոցով, ներքին էներգիայի փոփոխությունը:
Անհրաժեշտ պարագաներ՝հրակայուն ապակե փոձանոթ, ռետինե խցան, ռետինե խողովակ, օդամղիչ պոմպ:
Փորձի Ընթացքը
Հաստ պատերով ապակե փորձանոթը բերանին ամուր ձևով մցրեցինք ռետինե խցանը, իսկ ռետինե խողովակին ամրացված է օդամղիչ պոմպ: Օդամղիչ պոմպի օգնությամբ մենք օդը մղում էինք ապակե փոձանոթի մեջ: Որոշ ժամանակ մղելուց հետո դուրս նետվեց ռետինե խցանը և փորձանոթի մեջ առաջացավ մշուշ, քանի որ գազը կատարեց աշխատանք, դրանից այն հովացավ, որի պատճառով էլ առաջացավ մշուշ:

Արյուն, արյան կառուցվացքը

Արյան բաղադրությունը, ձևավոր տարրերը`էրիթրոցիտներ, լեյկոցիտներ, թրոմբոցիտներ,դրանց ֆունկցիաները, հիվանդությունը։

Արյունը հեղուկ հյուսվածք է` կազմված պլազմայից և նրա մեջ լողացող ձևավոր տարերրից:
Արյան հիվանդությունները ժառանգական կամ ձեռք բերովի բազմազան հիվանդությունների մի մեծ խումբ է։ Այս խմբի հիվանդությունները պայամանավորված են լինում էրիթրոցիտների, լեյկոցիտների, թրոմբոցիտների կառուցվածքի կամ ֆունկցիայի խանգարմամբ, ինչպես նաև դրանց թվի պաթոլոգիական փոփոխությամբ։
Արյան ֆունկցիաները
1) սննդարար նյութերը տարաբաշխում է օրգանիզմով մեկ
2) օրգանիզմից հեռացնում է քայքայված նյութերը և դրանք տանում դեպի արտազատական օրգանները
3) մասնակցում է գազափոխանակությանը` փոխադրելով թթվածին և ածխաթթու գազ
4)պահպանում է մարմնի հաստատուն ջերմաստիճանը: Տաքանալով բարձր նյութափոխանակություն ունեցոզ օրգաններում` մկաններում, լյարդում արյունը ջերմութըուն է հաղորդում մյուս օրգաններում`և մաշկին, որի միջոցով կատարվում է ջերմատվությունը
5)արյունը փոխադրում է իր մեջ եղած հորմոնները (նյութափոխանակության արգասիքները) և իրականացնում քիմիական փոխազդեցությունը օրգանիզմում, կամ ֆունկցիաների հորմոնալ կարգավորումը:

Երիկամներ

Երիկամները զույգ գեղձային օրգաններ են որովայնի խոռոչի հետին պատի որովայնամզի տակ։ Երիկամները տեղավորված են ողնաշարի աջ ու ձախ կողմերում, կրծքային վերջին և գոտկային վերին երկու ողների մակարդակի վրա։ Աջ երիկամը միջին հաշվով 1-1.5 սմ ավելի ցած է, քան ձախը (լյարդի աջ բլթի ճնշումից կախված)։ Երիկամների վերին ծայրերը հասնում են XI կողի մակարդակին, նրանց ստորին ծայրերը գտնվում են զստոսկրի կատարից 3-5 սմ բարձր։ Երիկամների դիրքի նշված սահմանները ենթակա են անհատական փոփոխությունների. հաճախ վերին սահմանը հասնում է XI կրծքային ողնի վերին եզրի բարձրությանը, ստորին սահմանը կարող է իջնել 1-0.5 ող ավելի ցած։ Երիկամն ունի լոբու ձև։ Երիկամի նյութն արտաքինից հարթ է և մուգ կարմիր գույնի։ Երիկամում տարբերում են վերին և ստորին բևեռներ, դրսային ու միջային եզրեր և առաջային ու հետին երեսներ։ Երիկամի դրսային եզրը կոր է, միջայինը մեջտեղում գոգ է, դարձած է ոչ միայն միջայնորեն, այլև քիչ ցած ու առաջ։ Միջային եզրի միջին գոգ մասի մեջ է մտնում դրունքը, որի միջով մտնում են երիկամային զարկերակներն ու նյարդերը և դուրս են գալիս երակն ու միզածորանը։ Դրունքը բացվում է մի նեղ տարածությունում, որը խրված է երիկամի նյութի մեջ։ Այս տարածությունը կոչվում է երիկամի ծոց, նրա երկայնական առանցքը համապատասխանում է երիկամի երկայնական առանցքին։ Երիկամի առաջային երեսը ավելի կոր է, քան հետինը։ Երիկամը շրջապատված է սեփական ներդակազմ պատյանով, որը մի բարակ, հարթ թիթեղի ձևով անմիջապես կպած է երիկամի պարենքիմին։ Նորմալ վիճակում նա բավական հեշտությամբ է անջատվում երիկամից։ Ներդակազմ պատյանի տակ գտնվում է հարթ մկանաթելերի ոչ լրիվ շերտ՝մկանայաին պատյանը։ Ներդակազմ պատյանից ավելի դուրս, հատկապես hilus-ի շրջանում և հետին երեսին, գտնվում է ճարպային հյուսվածքը, որը կազմում է երիկամի ճարպային պատյանը ։ Առաջային երեսի ճարպը շատ դեպքերում բացակայում է։ Ճարպային պատյանից դեպի դուրս գտնվում է շարակցահյուսվածքային մի այլ շերտ՝ երիկամային փակեղը, որն ունի երկու թերթիկ՝ առջևի և հետին։ Երիկամի դրսային եզրին երկու թերթիկները միանում են իրար ու դառնում ենթաշճային շարակցական հյուսվածքի շերտ, որից և նրանք առաջացել են։

Մարսողական Համակարգ

Մարսողական համակարգը մարդու և կենդանիների ընդունած սննդի մեխանիկական ու քիմիական մշակումը, ներծծումը, կղանքի ձևավորումն ու հեռացումն իրականացնող օրգանների ամբողջություն է:
Մարդու մարսողական համակարգը կազմված է մարսողական խողովակից և մարսողական գեղձերից: Մարսողական խողովակը (երկարությունը՝ 8–10 մ) սկսվում է բերանով և ստորաբաժանվում է հատվածների՝ բերանի խոռոչ, ըմպան, կերակրափող, ստամոքս, բարակ և հաստ աղիներ: Առաջին 3 բաժինների ընթացքն ուղղաձիգ է, իսկ մյուսները կազմում են գալարներ ու ծնկեր: Մարսողական խողովակի պատերը հիմնականում կազմված են 3 շերտից՝ արտաքին՝ շճաթաղանթային, որը կատարում է պաշտպանական գործառույթ, ներքին՝ լորձաթաղանթային, որի փուխր շարակցահյուսվածքային հենքում ճյուղավորվում են արյան, ավշային անոթները և նյարդերը, միջին՝ մկանային, որի գալարակծկանքային շարժումների շնորհիվ սնունդը փոխադրվում է տեղից տեղ: Միայն կերակրափողի և ըմպանի արտաքին շերտն է կազմված շարակցական հյուսվածքից: Մարսողական գեղձերն են թքագեղձերը, լյարդը, ենթաստամոքսային գեղձը, նաև մարսողական խողովակի պատերի լորձաթաղանթում և ենթալորձային հյուսվածքում գտնվող մանր գեղձերը, որոնց ծորաններով ֆերմենտ պարունակող գեղձահյութերը (ստամոքսահյութ, աղիքահյութ, լեղի, թուք, լորձ) արտազատվում են մարսողական խողովակի տարբեր հատվածների մեջ և նպաստում սննդանյութերի քիմիական մշակմանը:
Բերանի խոռոչում սնունդը մանրանում է, թքի հետ շաղախվելով վերածվում կերակրագնդի: Ատամները, լեզուն և թուքը մասնակցում են կերակրի մանրացմանը: Ըմպանի մկանների կծկումների շնորհիվ կերակրագունդը հրվում է դեպի կերակրափող, որով այն տեղաշարժվում, ընկնում է ստամոքս: Վերջինս պարկանման լայնացում է, որի ձևը, ծավալը և չափերը փոփոխական են և կախված են նրա պատերի լարումից, լցվածության աստիճանից, հարևան օրգանների (լյարդ, ենթաստամոքսային գեղձ, փայծաղ, աղիներ) վիճակից ու փոխազդեցությունից: Ստամոքսի հիմնական գործառույթը սննդի քիմիական մշակումն է և տեղափոխումը 12-մատնյա աղի: Հասուն մարդու ստամոքսում խառնված սնունդը մնում է 6 ժամ, որի ընթացքում այն հասցնում է լրիվ շաղախվել ստամոքսահյութով:

Վիտամիններ

Վիտամինների մասին
Վիտամին բառը առաջացել է vita լատիներեն բառից, որը նշանակում է կյանք:Վիտամինների մեծ մասը մարդն ստանում է սննդի միջոցով:Հարուստ, անհրաժեշտ վիտամիններով սնունդը երաշխավորում է լավ հիշողությունը: Վիտամիններ ձեռք բերելու համար մի շտապեք դեղատուն, այլ կազմեք ճիշտ, վիտամիններով հարուստ սննդակարգ: Վիտամինները բաղկացած են երեք խմբից: Շատ առաջ վիտամիններ ասում էին լատիներեն տառերով իսկ հիմա ստեղծվել են նրանց անուները, բայց իհարկե դեռ տառերը մնացել են, իսկ հիմա կթվարկեմ նրանցից մի քանի անուն՝վիտամին B1 կամ թիամին, վիտամին B3 կամ նիացին, վիտամին B6 կամ պիրիդոկսին, վիտամին B12, B12 վիտամինը չունի անվանում, և այլ շատ վիտամիններ կան: Իսկ հիմա ասեմ թե այդ վիտամինները ինչ ով են օգտակար, B3 վիտամինը ոչ միայն նպաստում է հիշողության բարելավմանը, այլև կանխարգելում է ուղեղի կաթվածը: Բայց պետք չէ չարաշահել վիտամին В3-ը, քանի որ այն կարող է առաջ բերել լյարդի հիվանդություն: B6 վիտամինը կարելի է գտնել արևածաղկի, գարեջրի խմորիչի, մրգերի և մսի մեջ: Վիտամին В12-ը հանդիպում է ձկան, մսի, կաթնային սննդամթերքների մեջ:Մագնեզիումը, ցինկը, երկաթը՝ հիշողության համար անհրաժեշտ ամենաօգտակար միկրոէլեմենտներն են: Նրանց շնորհիվ մեծանում է ուշադրության կենտրոնացման ընդունակությունը, և միառժամանակ բարելավվում է նյարդային համակարգի վիճակը:

Պատմության առաջադրանք, թեմա՝ «Սյունիք»

03.03.2016
ՔԱՌԱՍՈՒՆՀԻՆԳԵՐՈՐԴ – ՔԱՌԱՍՈՒՆՎԵՑԵՐՈՐԴ ԴԱՍԵՐ
Կատարման ժամկետը` 29.02-04.03
1.Սահմանել «Սյունիք» հասկացությունը և նրանից ածանցյալ հինգ հասկացություններ;
Սյունիք-15 նահանգներից մեկն է, գտնվում հարավ արևելյան մասում:
Կապան-Սյունքի մարզկետրոն:
Սիսական Տոհմ-5-8 դարերում Սյունիքը թագավորություն էր, որտեղ իշխում էր Սիսական տոհմը։
Որոտան գետ- Որոտան գետը Սյունիք մարզի ամենամեծ գետն է:
2. Թվարկել Դավիթ Բեկի ղեկավարած ապստամբության և նրա ձախողման պատճառները;
Ապստամբության պատճառը այն էր, որ հայ աշխատավոր գյուղացիությունը տրամադրված էր իրանական խաների, նաև նրանց համագործակցող ֆեոդալների և Օսմանյան Թուրքիայի դեմ։ Ապստամբության ձախողման պատճառը այն էր, որ 1728 թվականի գարնանը թուրքական զորքերը արշավեցին Սյունիք և Ղարաբաղ և Դավիթ Բեկը վախճանվեց:
3. Պատմել Դավիթ Բեկի մասին:
Նա ծնվել է 1669թ և Մահացել է 1728թ: Եղել է հայ զորավար, պատերազմել է թուրք նվաճողների դեմ, եղել է Սյունիքի գյուղացիական ազատագրական շարժման առաջնորդ։ 1720-ական թթ. հայ ազատագրական շարժումները նոր վերելք ապրեցին, մտան զինված պայքարի շրջանը։ Գործողության մեջ դրվեց Ռուսաստանի օգնությամբ Հայաստանն ազատագրելու՝ Իսրայել Օրուծրագիրը։ Շարժման առավել աչքի ընկնող կենտրոններն էին Ղարաբաղն ու Սյունիքը։ Ազատագրական շարժմանը նպաստող գործոններ էին՝ Իրանում սկսված խռովությունները. հատկապես աֆղանների ապստամբությունը, 1722 թվականին նրանց կողմից Իրանի մայրաքաղաք Սպահանի գրավումը և Սեֆյանների ազդեցության անկումը։ Հայերին առանձնապես ոգևորում էր կասպիական ափերին ռուսական զորքերի հայտնվելը, ինչպես նաև հայ–վրացական զինակցության առկայությունը։ 1722 թվականին Ղափանի ավագների անունից Ստեփանոս Շահումյանը դիմեց Վրաց թագավոր Վախթանգ 6–ին և խնդրեց նրա բանակում եղած հայ նշանավոր զորականներից ուղարկել Սյունիք՝ ժողովրդի զինված շարժումը գլխավորելու համար։ 1722 թվականի վերջին մի խումբ հայ զինվորականների հետ Թիֆլիսից Դավիթ-Բեկը ուղարկվում է Սյունիք։- նաև պատմել եմ բանավոր:
Ստացել եմ 5

Հեքիաթի թարգմանություն անգլերենից-հայերեն

Անգլերեն տարբերակ
Once upon a time there lived a sea-gull whose name was Oliver. He lived on a little island with his friend Simon, the tortoise. All day long Oliver flew over the sea and caught fish. Simon stayed at home under a thick tree and ate cabbage leaves and sang songs. He had a beautiful voice. One day a large stork flew by and saw Simon all by himself. The stork’s name was Charlie. He was feeling very hungry. “My! My!” he said. “That tortoise would make a good dinner.” He flew down and picked Simon up in his beak and flew away with him. When he got home he opened the door of a. little cage, “ In you go,” he said to Simon. “Here are a lot of leaves. You eat them up and grow fat.” Then he shut the door of the cage and locked it. When Oliver got home he looked everywhere for his friend but couldn’t find him. The night came; still he went on looking for Simon. When he was flying over a dark forest, he heard the sound of a lovely song far below.Was it — Simon? Guided by the sound he flew down, and there was his friend singing sadly in the moonlight. Next to him in a big nest was the stork sound asleep. “S-s-h! Don’t make a sound,” said Oliver. He bit through the wooden bars of the cage with his strong beak and Simon came out.But they were far from home. And Simon couldn’t fly. Tortoises can’t. So they built a raft and sailed home.When they got home Oliver tied Simon’s tail to the tree. “You’ be safe now,” he said.If ever you are near the island, and, in the evening, when the moon is high in the sky, you hear a song from across the water, you’ know that it is Simon singing to Oliver.
They are very happy.
Հայերեն տարբերակ
Ժուկով ժամանակով այնտեղ ապրում էր մի ճայ, որի անունը Օլիվեր էր: Նա ապրում էր փոքր կղզում, իր ընկերոջ՝Սիմոնի հետ: Ամբողջ օրը Օլիվերը ծովով թռչում էր և ձուկ բռնում: Սիմոնը մնում էր տանը՝հաստ ծառի տակ, ուտում էր կաղամբի տերևներ և երգեր երգում: Նա ուներ գեղեցիկ ձայն: Մի օր մեծ արագիլը թռչում էր և տեսավ Սիմոնին մեն-մենակ: Արագիլի անունը Չարլի էր: Նա շատ սոված էր.
-"Իմ! Իմ!"-ասաց նա.
-Այս կրիան կարող է դառնալ լավ ընթրիք.
Նա թռավ ներքև, կտուցով վերցրեց Սիմոնին և հետ բարձրացավ, կրիայի հետ: Երբ նա հասավ տուն, բացեց վանդակի դուռը.
-Դու գնում ե՞ս-ասաց նա Սիմոնին.
-Այստեղ շատ կաղամբի տերևներ կան, դու կարող ուտել և գիրանալ.
Հետո նա փակեց վանդակի դուռը և կողպեց այն:
Երբ Օլիվերը եկավ տուն, նա ամեն տեղ փնտրեց իր ընկերոջը, բայց չկարողացավ գտնել նրան: Եկավ գիշերը, նա շարունակում էր փնտրել Սիմոնին: Երբ նա թռչում էր մութ անտառներով նա լսեց իր սիրած երգը, հեռվում, ներքևում:
-Սա Սիմոնն է՞
Շարժվելով ձայն ուղղությամբ, նա իջավ ներքև, իր ընկերը նստած լուսնի լույսի տակ, տխուր երգում էր: Նրա առջևի`մեծ բույնում քնած էր մեծ արագիլը.
-Ձայն մի հանիր-ասաց Օլիվերը.
Օլիվերը կտուցով վերցրեց Սիմոնին,բայց նրանց տունը շատ հեռու էր և Սիմոնը չէր կարող թռչել,կրիաները չեն կարողանում:
Նրանք պատրաստեցին նավակ, երբ հասան տուն, Օլիվերը Սիմոնին ամրացրեց ծառին.
-Դու այստեղ ապահով ես-ասաց նա.
Երբ դու մոտիկ կլինես այդ կղզուն և երեկո լինի, երբ լուսինը երկնքում կփայլի դու կլսես մի երգ ջրի միջից և կիմանաս որ դա Սիմոնն է երգում Օլիվերի համար: